Kamerun vs. Uganda

Kamerun vs. Uganda: Bevölkerung

Bevölkerung 2023: Kamerun 28,4 Millionen Menschen, Uganda 48,7 Millionen Menschen; Schätzungen laut UN. Höherer Wert 2023: Uganda, um 20,3 Millionen Menschen; Verhältnis Uganda zu Kamerun: 1,72.

Menschen · UN

Kamerun vs. Uganda: BevölkerungBevölkerung 2023: Kamerun 28,4 Millionen Menschen, Uganda 48,7 Millionen Menschen; Schätzungen laut UN. Höherer Wert 2023: Uganda, um 20,3 Millionen Menschen; Verhältnis Uganda zu Kamerun: 1,72.
KamerunUgandaSchätzungen, HYDE and GapminderUN-Projektion (mittlere Variante)95-%-PrognoseintervallWelt

Was die Zahlen sagen

  • Seit 1950 in jedem Jahr mit Daten für beide höher: Uganda.
  • Im Jahr 2023, unter 229 Ländern vom höchsten Wert an gezählt: Kamerun auf Platz 52, Uganda auf Platz 31.
  • Kamerun: 88,9 Millionen Menschen, Uganda: 121 Millionen Menschen im Jahr 2100 laut UN-Projektion (mittlere Variante).
  • Welt insgesamt: 8,09 Milliarden Menschen im Jahr 2023.

Jahr für Jahr

Menschen · UN

JahrKamerunUgandaWelt
202328,4 Millionen48,7 Millionen8,09 Milliarden
202227,6 Millionen47,3 Millionen8,02 Milliarden
202126,9 Millionen45,9 Millionen7,95 Milliarden
202026,2 Millionen44,5 Millionen7,89 Milliarden
201925,5 Millionen43 Millionen7,81 Milliarden
201824,8 Millionen41,6 Millionen7,73 Milliarden
201724,1 Millionen40,2 Millionen7,65 Milliarden
201623,5 Millionen38,8 Millionen7,56 Milliarden
201522,8 Millionen37,5 Millionen7,47 Milliarden
201422,1 Millionen36,4 Millionen7,38 Milliarden
201321,4 Millionen35,3 Millionen7,29 Milliarden
201220,8 Millionen34,3 Millionen7,2 Milliarden
201120,2 Millionen33,4 Millionen7,11 Milliarden
201019,7 Millionen32,4 Millionen7,02 Milliarden
200919,1 Millionen31,5 Millionen6,93 Milliarden
200818,6 Millionen30,5 Millionen6,84 Milliarden
200718,1 Millionen29,7 Millionen6,76 Milliarden
200617,6 Millionen28,8 Millionen6,67 Milliarden
200517,1 Millionen28 Millionen6,59 Milliarden
200416,6 Millionen27,2 Millionen6,5 Milliarden
200316,2 Millionen26,4 Millionen6,42 Milliarden
200215,7 Millionen25,5 Millionen6,34 Milliarden
200115,3 Millionen24,8 Millionen6,26 Milliarden
200014,9 Millionen24 Millionen6,17 Milliarden
199914,5 Millionen23,3 Millionen6,09 Milliarden
199814,1 Millionen22,5 Millionen6,01 Milliarden
199713,8 Millionen21,9 Millionen5,93 Milliarden
199613,4 Millionen21,2 Millionen5,84 Milliarden
199513,1 Millionen20,7 Millionen5,76 Milliarden
199412,7 Millionen20,1 Millionen5,68 Milliarden
199312,4 Millionen19,5 Millionen5,59 Milliarden
199212 Millionen18,8 Millionen5,51 Milliarden
199111,7 Millionen18,2 Millionen5,42 Milliarden
199011,3 Millionen17,6 Millionen5,33 Milliarden
198911 Millionen17 Millionen5,23 Milliarden
198810,7 Millionen16,5 Millionen5,14 Milliarden
198710,4 Millionen16 Millionen5,05 Milliarden
198610,1 Millionen15,5 Millionen4,96 Milliarden
19859,76 Millionen15 Millionen4,87 Milliarden
19849,48 Millionen14,6 Millionen4,78 Milliarden
19839,22 Millionen14,2 Millionen4,7 Milliarden
19829,03 Millionen13,9 Millionen4,61 Milliarden
19818,82 Millionen13,6 Millionen4,53 Milliarden
19808,51 Millionen13,3 Millionen4,45 Milliarden
19798,24 Millionen13 Millionen4,37 Milliarden
19788,01 Millionen12,7 Millionen4,29 Milliarden
19777,8 Millionen12,4 Millionen4,22 Milliarden
19767,6 Millionen12 Millionen4,14 Milliarden
19757,4 Millionen11,7 Millionen4,07 Milliarden
19747,19 Millionen11,4 Millionen4 Milliarden
19737 Millionen11,1 Millionen3,92 Milliarden
19726,81 Millionen10,9 Millionen3,85 Milliarden
19716,62 Millionen10,6 Millionen3,77 Milliarden
19706,45 Millionen10,3 Millionen3,7 Milliarden
19696,28 Millionen10 Millionen3,62 Milliarden
19686,13 Millionen9,71 Millionen3,55 Milliarden
19675,98 Millionen9,41 Millionen3,47 Milliarden
19665,84 Millionen9,12 Millionen3,4 Milliarden
19655,71 Millionen8,85 Millionen3,34 Milliarden
19645,58 Millionen8,59 Millionen3,26 Milliarden
19635,46 Millionen8,33 Millionen3,19 Milliarden
19625,34 Millionen8,09 Millionen3,12 Milliarden
19615,24 Millionen7,86 Millionen3,07 Milliarden
19605,16 Millionen7,64 Millionen3,02 Milliarden
19595,07 Millionen7,42 Millionen2,97 Milliarden
19584,97 Millionen7,21 Millionen2,91 Milliarden
19574,88 Millionen7 Millionen2,85 Milliarden
19564,79 Millionen6,81 Millionen2,8 Milliarden
19554,7 Millionen6,61 Millionen2,74 Milliarden
19544,62 Millionen6,43 Millionen2,69 Milliarden
19534,54 Millionen6,25 Millionen2,63 Milliarden
19524,47 Millionen6,08 Millionen2,58 Milliarden
19514,4 Millionen5,91 Millionen2,54 Milliarden
19504,33 Millionen5,75 Millionen2,49 Milliarden
19494,24 Millionen5,63 Millionen–
19484,17 Millionen5,52 Millionen–
19474,1 Millionen5,42 Millionen–
19464,03 Millionen5,32 Millionen–
19453,96 Millionen5,23 Millionen–
19443,9 Millionen5,14 Millionen–
19433,83 Millionen5,05 Millionen–
19423,77 Millionen4,96 Millionen–
19413,71 Millionen4,87 Millionen–
19403,65 Millionen4,79 Millionen–
19393,6 Millionen4,72 Millionen–
19383,55 Millionen4,65 Millionen–
19373,51 Millionen4,59 Millionen–
19363,46 Millionen4,52 Millionen–
19353,42 Millionen4,46 Millionen–
19343,38 Millionen4,4 Millionen–
19333,33 Millionen4,34 Millionen–
19323,29 Millionen4,28 Millionen–
19313,25 Millionen4,22 Millionen–
19303,21 Millionen4,15 Millionen–
19293,16 Millionen4,09 Millionen–
19283,12 Millionen4,02 Millionen–
19273,08 Millionen3,96 Millionen–
19263,04 Millionen3,89 Millionen–
19253 Millionen3,83 Millionen–
19242,96 Millionen3,76 Millionen–
19232,92 Millionen3,7 Millionen–
19222,89 Millionen3,64 Millionen–
19212,86 Millionen3,59 Millionen–
19202,84 Millionen3,56 Millionen–
19192,83 Millionen3,54 Millionen–
19182,83 Millionen3,53 Millionen–
19172,85 Millionen3,54 Millionen–
19162,86 Millionen3,54 Millionen–
19152,87 Millionen3,54 Millionen–
19142,89 Millionen3,54 Millionen–
19132,9 Millionen3,54 Millionen–
19122,92 Millionen3,55 Millionen–
19112,93 Millionen3,55 Millionen–
19102,95 Millionen3,56 Millionen–
19092,97 Millionen3,58 Millionen–
19083 Millionen3,6 Millionen–
19073,03 Millionen3,62 Millionen–
19063,05 Millionen3,64 Millionen–
19053,08 Millionen3,67 Millionen–
19043,11 Millionen3,69 Millionen–
19033,14 Millionen3,72 Millionen–
19023,17 Millionen3,74 Millionen–
19013,19 Millionen3,76 Millionen–
19003,22 Millionen3,77 Millionen–
18993,24 Millionen3,78 Millionen–
18983,25 Millionen3,79 Millionen–
18973,27 Millionen3,78 Millionen–
18963,28 Millionen3,78 Millionen–
18953,3 Millionen3,78 Millionen–
18943,31 Millionen3,78 Millionen–
18933,33 Millionen3,78 Millionen–
18923,34 Millionen3,78 Millionen–
18913,35 Millionen3,77 Millionen–
18903,35 Millionen3,76 Millionen–
18893,35 Millionen3,74 Millionen–
18883,34 Millionen3,72 Millionen–
18873,32 Millionen3,7 Millionen–
18863,3 Millionen3,67 Millionen–
18853,28 Millionen3,65 Millionen–
18843,26 Millionen3,63 Millionen–
18833,24 Millionen3,6 Millionen–
18823,23 Millionen3,58 Millionen–
18813,21 Millionen3,56 Millionen–
18803,19 Millionen3,53 Millionen–
18793,17 Millionen3,51 Millionen–
18783,16 Millionen3,49 Millionen–
18773,14 Millionen3,47 Millionen–
18763,12 Millionen3,44 Millionen–
18753,1 Millionen3,42 Millionen–
18743,09 Millionen3,4 Millionen–
18733,07 Millionen3,38 Millionen–
18723,05 Millionen3,35 Millionen–
18713,04 Millionen3,33 Millionen–
18703,02 Millionen3,31 Millionen–
18693,01 Millionen3,29 Millionen–
18682,99 Millionen3,27 Millionen–
18672,98 Millionen3,26 Millionen–
18662,97 Millionen3,24 Millionen–
18652,95 Millionen3,22 Millionen–
18642,94 Millionen3,2 Millionen–
18632,93 Millionen3,18 Millionen–
18622,91 Millionen3,17 Millionen–
18612,9 Millionen3,15 Millionen–
18602,89 Millionen3,13 Millionen–
18592,87 Millionen3,11 Millionen–
18582,86 Millionen3,1 Millionen–
18572,85 Millionen3,08 Millionen–
18562,84 Millionen3,06 Millionen–
18552,83 Millionen3,04 Millionen–
18542,81 Millionen3,03 Millionen–
18532,8 Millionen3,01 Millionen–
18522,79 Millionen2,99 Millionen–
18512,77 Millionen2,97 Millionen–
18502,75 Millionen2,95 Millionen–
18492,73 Millionen2,92 Millionen–
18482,7 Millionen2,89 Millionen–
18472,66 Millionen2,86 Millionen–
18462,63 Millionen2,83 Millionen–
18452,59 Millionen2,8 Millionen–
18442,56 Millionen2,77 Millionen–
18432,52 Millionen2,73 Millionen–
18422,49 Millionen2,7 Millionen–
18412,46 Millionen2,67 Millionen–
18402,43 Millionen2,64 Millionen–
18392,39 Millionen2,61 Millionen–
18382,36 Millionen2,58 Millionen–
18372,33 Millionen2,55 Millionen–
18362,3 Millionen2,52 Millionen–
18352,27 Millionen2,49 Millionen–
18342,24 Millionen2,47 Millionen–
18332,21 Millionen2,44 Millionen–
18322,18 Millionen2,41 Millionen–
18312,15 Millionen2,38 Millionen–
18302,12 Millionen2,36 Millionen–
18292,1 Millionen2,33 Millionen–
18282,07 Millionen2,3 Millionen–
18272,04 Millionen2,28 Millionen–
18262,01 Millionen2,25 Millionen–
18251,99 Millionen2,23 Millionen–
18241,96 Millionen2,2 Millionen–
18231,94 Millionen2,18 Millionen–
18221,91 Millionen2,15 Millionen–
18211,89 Millionen2,13 Millionen–
18201,88 Millionen2,13 Millionen–
18191,87 Millionen2,13 Millionen–
18181,86 Millionen2,14 Millionen–
18171,86 Millionen2,16 Millionen–
18161,86 Millionen2,18 Millionen–
18151,86 Millionen2,2 Millionen–
18141,86 Millionen2,21 Millionen–
18131,86 Millionen2,23 Millionen–
18121,86 Millionen2,25 Millionen–
18111,86 Millionen2,27 Millionen–
18101,86 Millionen2,29 Millionen–
18091,86 Millionen2,31 Millionen–
18081,86 Millionen2,33 Millionen–
18071,86 Millionen2,35 Millionen–
18061,86 Millionen2,37 Millionen–
18051,86 Millionen2,39 Millionen–
18041,86 Millionen2,42 Millionen–
18031,86 Millionen2,44 Millionen–
18021,86 Millionen2,46 Millionen–
18011,86 Millionen2,48 Millionen–
18001,86 Millionen2,5 Millionen–
  • 12.3Schätzungen, HYDE and Gapminder
UN-Projektion (mittlere Variante) · 2024–2100
JahrKamerunUgandaWelt
202429,1 Millionen29 Millionen–29,2 Millionen50 Millionen49,8 Millionen–50,2 Millionen8,16 Milliarden
202529,9 Millionen29,6 Millionen–30,1 Millionen51,4 Millionen50,7 Millionen–52 Millionen8,23 Milliarden
202630,6 Millionen30,2 Millionen–31,1 Millionen52,8 Millionen51,6 Millionen–53,8 Millionen8,3 Milliarden
202731,4 Millionen30,8 Millionen–32 Millionen54,1 Millionen52,5 Millionen–55,7 Millionen8,37 Milliarden
202832,2 Millionen31,4 Millionen–33 Millionen55,5 Millionen53,3 Millionen–57,6 Millionen8,44 Milliarden
202933 Millionen32 Millionen–33,9 Millionen56,9 Millionen54,2 Millionen–59,5 Millionen8,5 Milliarden
203033,8 Millionen32,5 Millionen–34,9 Millionen58,3 Millionen55 Millionen–61,5 Millionen8,57 Milliarden
203134,6 Millionen33,1 Millionen–36 Millionen59,7 Millionen55,8 Millionen–63,5 Millionen8,63 Milliarden
203235,4 Millionen33,6 Millionen–37 Millionen61,1 Millionen56,6 Millionen–65,5 Millionen8,7 Milliarden
203336,2 Millionen34,1 Millionen–38,1 Millionen62,5 Millionen57,3 Millionen–67,6 Millionen8,76 Milliarden
203437,1 Millionen34,6 Millionen–39,2 Millionen63,8 Millionen58 Millionen–69,7 Millionen8,82 Milliarden
203537,9 Millionen35,1 Millionen–40,3 Millionen65,2 Millionen58,6 Millionen–71,8 Millionen8,89 Milliarden
203638,7 Millionen35,5 Millionen–41,4 Millionen66,6 Millionen59,3 Millionen–74 Millionen8,95 Milliarden
203739,6 Millionen36 Millionen–42,6 Millionen67,9 Millionen60 Millionen–76,2 Millionen9,01 Milliarden
203840,5 Millionen36,5 Millionen–43,8 Millionen69,3 Millionen60,8 Millionen–78,4 Millionen9,06 Milliarden
203941,3 Millionen36,9 Millionen–45 Millionen70,7 Millionen61,5 Millionen–80,5 Millionen9,12 Milliarden
204042,2 Millionen37,4 Millionen–46,2 Millionen72 Millionen62,2 Millionen–82,6 Millionen9,18 Milliarden
204143,1 Millionen37,8 Millionen–47,5 Millionen73,4 Millionen62,7 Millionen–84,9 Millionen9,23 Milliarden
204244 Millionen38,2 Millionen–48,8 Millionen74,7 Millionen63,2 Millionen–87,2 Millionen9,29 Milliarden
204344,9 Millionen38,7 Millionen–50,2 Millionen76,1 Millionen63,8 Millionen–89,6 Millionen9,34 Milliarden
204445,7 Millionen39,1 Millionen–51,5 Millionen77,5 Millionen64,4 Millionen–92 Millionen9,39 Milliarden
204546,6 Millionen39,5 Millionen–52,9 Millionen78,8 Millionen65 Millionen–94,4 Millionen9,44 Milliarden
204647,5 Millionen39,9 Millionen–54,3 Millionen80,1 Millionen65,6 Millionen–96,8 Millionen9,49 Milliarden
204748,4 Millionen40,3 Millionen–55,7 Millionen81,5 Millionen66,2 Millionen–99,2 Millionen9,54 Milliarden
204849,3 Millionen40,7 Millionen–57,1 Millionen82,8 Millionen66,8 Millionen–102 Millionen9,58 Milliarden
204950,2 Millionen41,1 Millionen–58,5 Millionen84,1 Millionen67,3 Millionen–104 Millionen9,62 Milliarden
205051,1 Millionen41,4 Millionen–59,8 Millionen85,4 Millionen67,7 Millionen–107 Millionen9,66 Milliarden
205152 Millionen41,7 Millionen–61,3 Millionen86,7 Millionen68,2 Millionen–110 Millionen9,7 Milliarden
205252,9 Millionen42,1 Millionen–62,9 Millionen88 Millionen68,7 Millionen–112 Millionen9,74 Milliarden
205353,8 Millionen42,5 Millionen–64,5 Millionen89,3 Millionen69,2 Millionen–115 Millionen9,78 Milliarden
205454,7 Millionen42,9 Millionen–66,1 Millionen90,5 Millionen69,7 Millionen–118 Millionen9,81 Milliarden
205555,6 Millionen43,2 Millionen–67,8 Millionen91,7 Millionen70,2 Millionen–121 Millionen9,85 Milliarden
205656,4 Millionen43,5 Millionen–69,5 Millionen92,9 Millionen70,7 Millionen–124 Millionen9,88 Milliarden
205757,3 Millionen43,7 Millionen–71 Millionen94,1 Millionen71,1 Millionen–127 Millionen9,91 Milliarden
205858,2 Millionen44 Millionen–72,7 Millionen95,3 Millionen71,4 Millionen–130 Millionen9,94 Milliarden
205959,1 Millionen44,3 Millionen–74,8 Millionen96,4 Millionen71,7 Millionen–133 Millionen9,96 Milliarden
206060 Millionen44,5 Millionen–76,8 Millionen97,5 Millionen72,1 Millionen–136 Millionen9,99 Milliarden
206160,8 Millionen44,6 Millionen–78,8 Millionen98,6 Millionen72,4 Millionen–139 Millionen10 Milliarden
206261,7 Millionen44,9 Millionen–80,8 Millionen99,7 Millionen72,6 Millionen–142 Millionen10 Milliarden
206362,6 Millionen45 Millionen–82,7 Millionen101 Millionen73 Millionen–145 Millionen10,1 Milliarden
206463,4 Millionen45,1 Millionen–84,7 Millionen102 Millionen73,1 Millionen–148 Millionen10,1 Milliarden
206564,3 Millionen45,2 Millionen–86,6 Millionen103 Millionen73,4 Millionen–152 Millionen10,1 Milliarden
206665,1 Millionen45,4 Millionen–88,5 Millionen104 Millionen73,7 Millionen–155 Millionen10,1 Milliarden
206766 Millionen45,5 Millionen–90,4 Millionen105 Millionen73,8 Millionen–158 Millionen10,1 Milliarden
206866,8 Millionen45,6 Millionen–92,4 Millionen106 Millionen73,9 Millionen–161 Millionen10,2 Milliarden
206967,6 Millionen45,8 Millionen–94,5 Millionen107 Millionen73,8 Millionen–165 Millionen10,2 Milliarden
207068,5 Millionen45,9 Millionen–96,9 Millionen108 Millionen73,7 Millionen–168 Millionen10,2 Milliarden
207169,3 Millionen45,9 Millionen–99,3 Millionen108 Millionen73,6 Millionen–171 Millionen10,2 Milliarden
207270,1 Millionen46,1 Millionen–102 Millionen109 Millionen73,3 Millionen–174 Millionen10,2 Milliarden
207370,9 Millionen46,3 Millionen–104 Millionen110 Millionen73,2 Millionen–177 Millionen10,2 Milliarden
207471,7 Millionen46,4 Millionen–107 Millionen111 Millionen73 Millionen–181 Millionen10,2 Milliarden
207572,5 Millionen46,4 Millionen–109 Millionen112 Millionen72,6 Millionen–185 Millionen10,3 Milliarden
207673,3 Millionen46,4 Millionen–111 Millionen112 Millionen72,6 Millionen–188 Millionen10,3 Milliarden
207774,1 Millionen46,5 Millionen–114 Millionen113 Millionen72,6 Millionen–191 Millionen10,3 Milliarden
207874,8 Millionen46,5 Millionen–116 Millionen114 Millionen72,4 Millionen–195 Millionen10,3 Milliarden
207975,6 Millionen46,5 Millionen–119 Millionen114 Millionen72,4 Millionen–198 Millionen10,3 Milliarden
208076,3 Millionen46,5 Millionen–121 Millionen115 Millionen72,3 Millionen–202 Millionen10,3 Milliarden
208177,1 Millionen46,5 Millionen–123 Millionen115 Millionen72,2 Millionen–205 Millionen10,3 Milliarden
208277,8 Millionen46,6 Millionen–126 Millionen116 Millionen72 Millionen–208 Millionen10,3 Milliarden
208378,5 Millionen46,7 Millionen–128 Millionen117 Millionen71,9 Millionen–211 Millionen10,3 Milliarden
208479,2 Millionen46,7 Millionen–131 Millionen117 Millionen71,6 Millionen–215 Millionen10,3 Milliarden
208579,9 Millionen46,6 Millionen–134 Millionen117 Millionen71,3 Millionen–218 Millionen10,3 Milliarden
208680,6 Millionen46,5 Millionen–137 Millionen118 Millionen70,9 Millionen–222 Millionen10,3 Milliarden
208781,3 Millionen46,5 Millionen–139 Millionen118 Millionen70,5 Millionen–225 Millionen10,3 Milliarden
208881,9 Millionen46,5 Millionen–142 Millionen119 Millionen70 Millionen–229 Millionen10,3 Milliarden
208982,6 Millionen46,5 Millionen–144 Millionen119 Millionen69,7 Millionen–233 Millionen10,3 Milliarden
209083,2 Millionen46,6 Millionen–147 Millionen119 Millionen69,5 Millionen–237 Millionen10,3 Milliarden
209183,8 Millionen46,6 Millionen–150 Millionen120 Millionen69,2 Millionen–241 Millionen10,3 Milliarden
209284,4 Millionen46,6 Millionen–153 Millionen120 Millionen68,8 Millionen–244 Millionen10,3 Milliarden
209385 Millionen46,5 Millionen–156 Millionen120 Millionen68,4 Millionen–247 Millionen10,3 Milliarden
209485,6 Millionen46,2 Millionen–158 Millionen120 Millionen67,8 Millionen–251 Millionen10,2 Milliarden
209586,2 Millionen46 Millionen–160 Millionen120 Millionen67,1 Millionen–254 Millionen10,2 Milliarden
209686,8 Millionen45,9 Millionen–164 Millionen121 Millionen66,8 Millionen–258 Millionen10,2 Milliarden
209787,3 Millionen46,1 Millionen–167 Millionen121 Millionen66,5 Millionen–261 Millionen10,2 Milliarden
209887,8 Millionen46,4 Millionen–170 Millionen121 Millionen66,1 Millionen–264 Millionen10,2 Milliarden
209988,4 Millionen46,6 Millionen–173 Millionen121 Millionen65,7 Millionen–267 Millionen10,2 Milliarden
210088,9 Millionen46,5 Millionen–176 Millionen121 Millionen65,2 Millionen–271 Millionen10,2 Milliarden

Jedes Land für sich

Gut zu wissen

  • Alle Menschen, die am 1. Juli des jeweiligen Jahres im Land leben.
  • Quelle: UN DESA, World Population Prospects 2024.
  • Vor 1950: HYDE (2023), Gapminder (2022) and UN WPP (2024), via Our World in Data.
  • Gestrichelte Linie: UN-Projektion (mittlere Variante), ein Szenario und keine Vorhersage; Band: 95-%-Prognoseintervall.
  • Die Ränge beziehen sich auf die 229 Länder mit einem Wert für 2023, vom höchsten an gezählt.
  • Die blasse Linie zeigt die Welt insgesamt, wie dieselbe Quelle sie erfasst.

Wie die Ebenen funktionieren, woher ihre Daten stammen und was sie nicht verraten: Länder im Zeitverlauf

Kamerun vs. Uganda

Gesundheit

Menschen

Wirtschaft

Bildung

Politik

Konflikt

Militär

Klima

Technik und Umwelt